Czym są adaptogeny i jak ich używać?

08.05.2025

3239 słów | 17 min czas czytania
ArtykułyGrzybyAdaptogenyGrzyby medyczneMedycyna naturalnaPrzypięte
Adaptogens


Wstęp

W zgiełku współczesnego życia stres stał się stałym towarzyszem. Dążenie do równowagi i dobrostanu skłoniło wielu do poszukiwania naturalnych środków zaradczych, a tutaj wkraczają adaptogeny. To naturalne wojowniki przeciwko stresowi, oferujące holistyczne podejście do zarządzania stresem i wzmacniania ogólnej witalności. W tym artykule zgłębimy, czym są adaptogeny, jak działają i dlaczego warto rozważyć ich włączenie do codziennej rutyny zdrowotnej.

Czym są adaptogeny?

Adaptogeny to klasa naturalnych substancji, głównie pochodzenia roślinnego, które pomagają organizmowi przystosować się i radzić sobie ze stresem. Stresory mogą obejmować stres emocjonalny, toksyny środowiskowe czy wysiłek fizyczny. Adaptogeny są używane od wieków w tradycyjnych systemach medycyny, takich jak ajurweda i tradycyjna medycyna chińska, aby wspierać odporność i przywracać równowagę w organizmie.

Mechanizm działania adaptogenów

W centrum działania adaptogenów leży ich zdolność do regulacji reakcji organizmu na stres. Działają poprzez interakcję z osią podwzgórze-przysadka-nadnercza (HPA), która odpowiada za regulację hormonów stresu, takich jak kortyzol. Adaptogeny pomagają w regulacji poziomów kortyzolu, zapobiegając ich przewlekłemu wzrostowi, który może prowadzić do wypalenia i problemów zdrowotnych.

Reishi (Lakownica lśniąca)

Reishi mushroom is known for its potential to reduce stress, support the immune system, and improve sleep. It has a long history of use in traditional medicine.

Common Name (PL)
Lakownica lśniąca, Reishi
Scientific Name
Ganoderma lucidum
Key Benefits
Reduces stress, supports immune system, improves sleep
Traditional Use
Traditional Chinese and Japanese medicine for longevity and well-being
Forms
Powders, extracts, capsules, teas
Considerations
May interact with blood thinners and immunosuppressants. Consult a healthcare professional.
Reishi mushroom Reishi mushroom close-up Reishi powder Reishi capsules

Lion’s Mane (Soplówka jeżowata)

Lion’s Mane mushroom is known for its potential to support brain health, improve cognitive function, and stimulate nerve growth factor (NGF).

Common Name (PL)
Soplówka jeżowata, Lwia grzywa
Scientific Name
Hericium erinaceus
Key Benefits
Supports brain health, improves cognitive function, stimulates NGF
Traditional Use
Traditional Asian medicine for nerve health and cognitive enhancement
Forms
Powders, extracts, capsules, fresh mushroom
Considerations
Generally well-tolerated. Consult a healthcare professional if you have any concerns.
Lion's mane mushroom Lion's mane close-up Lion's mane powder Lion's mane capsules

Cordyceps (Kordyceps)

Cordyceps mushroom is traditionally used to enhance energy, improve athletic performance, and support respiratory health.

Common Name (PL)
Kordyceps
Scientific Name
Cordyceps sinensis (sensu lato)
Key Benefits
Enhances energy, improves athletic performance, supports respiratory health
Traditional Use
Traditional Tibetan and Chinese medicine for energy and endurance
Forms
Powders, extracts, capsules
Considerations
May interact with certain medications. Consult a healthcare professional.
Cordyceps mushroom Cordyceps fruiting bodies Cordyceps powder Cordyceps capsules

Ashwagandha (Żeń-szeń indyjski)

Ashwagandha is a powerful adaptogen known for its stress-reducing and energy-boosting properties. It may also improve sleep and cognitive function.

Common Name (PL)
Żeń-szeń indyjski, Witanol ospały
Scientific Name
Withania somnifera
Key Benefits
Reduces stress, improves sleep, boosts energy, supports cognitive function
Traditional Use
Ayurvedic medicine for stress, vitality, and overall well-being
Forms
Capsules, powders, tinctures, teas
Considerations
Consult a healthcare professional before use, especially if pregnant or breastfeeding.
Ashwagandha root and berries Ashwagandha plant Ashwagandha powder Ashwagandha capsules

Rhodiola Rosea (Różeniec górski)

Rhodiola Rosea is known for its ability to combat fatigue, improve physical and mental performance, and alleviate symptoms of anxiety and depression.

Common Name (PL)
Różeniec górski, Arktyczny korzeń, Złoty korzeń
Scientific Name
Rhodiola rosea
Key Benefits
Reduces fatigue, improves performance, alleviates anxiety and depression
Traditional Use
Traditional medicine in Eastern Europe and Asia for energy and stress relief
Forms
Capsules, tablets, liquid extracts, teas
Considerations
May interact with certain medications. Consult a healthcare professional.
Rhodiola rosea roots Rhodiola rosea flower Rhodiola rosea capsules Rhodiola rosea tincture

Ginseng (Żeń-szeń)

Ginseng is a well-known adaptogen associated with improved physical and mental performance, immune system support, and enhanced libido.

Common Name (PL)
Żeń-szeń
Scientific Name
Panax ginseng
Key Benefits
Improves performance, supports immunity, enhances libido
Traditional Use
Traditional Chinese medicine for vitality and longevity
Forms
Roots, extracts, capsules, teas
Considerations
May interact with blood thinners and other medications. Use with caution.
Ginseng roots Ginseng plant Ginseng tea Ginseng capsules

Eleuthero (Żeń-szeń syberyjski)

Eleuthero, often called Siberian Ginseng, is valued for its ability to enhance stress resistance, improve endurance, and support the immune system.

Common Name (PL)
Żeń-szeń syberyjski, Eleuterokok kolczasty
Scientific Name
Eleutherococcus senticosus
Key Benefits
Enhances stress resistance, improves endurance, supports immune system
Traditional Use
Traditional medicine in Russia and Asia for energy and adaptation
Forms
Capsules, tablets, liquid extracts, teas
Considerations
Generally well-tolerated, but consult a healthcare professional if you have any concerns.
Eleuthero plant Eleuthero berries Eleuthero root Eleuthero extract

Schisandra (Cytryniec chiński)

Schisandra is a versatile adaptogen known for its stress-relieving, fatigue-reducing, and cognitive-enhancing properties. It may also support liver health.

Common Name (PL)
Cytryniec chiński
Scientific Name
Schisandra chinensis
Key Benefits
Reduces stress, reduces fatigue, enhances cognition, supports liver health
Traditional Use
Traditional Chinese medicine for overall vitality and well-being
Forms
Berries, extracts, capsules, powders, teas
Considerations
May interact with certain medications. Consult a healthcare professional.
Schisandra berries Schisandra vine Schisandra powder Schisandra tea

Bacopa Monnieri (Bakopa drobnolistna)

Bacopa Monnieri, also known as Brahmi, is valued for its cognitive-enhancing properties, improving memory and concentration. It may also reduce stress and improve mood.

Common Name (PL)
Bakopa drobnolistna, Brahmi
Scientific Name
Bacopa monnieri
Key Benefits
Improves memory, enhances concentration, reduces stress, improves mood
Traditional Use
Ayurvedic medicine for cognitive enhancement and stress relief
Forms
Extracts, capsules, powders
Considerations
May cause mild digestive issues in some people. Consult a healthcare professional.
Bacopa monnieri plant Bacopa monnieri leaves Bacopa monnieri capsules Bacopa monnieri powder

Gotu Kola (Wąkrotka azjatycka)

Gotu Kola is traditionally used to improve memory and concentration. It may also have calming effects and support wound healing.

Common Name (PL)
Wąkrotka azjatycka, Gotu Kola
Scientific Name
Centella asiatica
Key Benefits
Improves memory, enhances concentration, calming effects, supports wound healing
Traditional Use
Traditional medicine in Asia for cognitive function and skin health
Forms
Extracts, capsules, powders, creams
Considerations
Generally safe, but high doses may cause drowsiness or stomach upset.
Gotu kola plant Gotu kola leaves Gotu kola extract Gotu kola cream

Maca (Maka peruwiańska)

Maca is known for its potential to balance hormones, increase libido, and improve energy and endurance.

Common Name (PL)
Maka peruwiańska
Scientific Name
Lepidium meyenii
Key Benefits
Balances hormones, increases libido, improves energy and endurance
Traditional Use
Traditional Peruvian medicine for energy, fertility, and stamina
Forms
Powders, capsules, extracts
Considerations
May affect hormone levels. Consult a healthcare professional, especially with hormone-sensitive conditions.
Maca roots Maca plant Maca powder Maca capsules

Holy Basil (Święta bazylia)

Holy Basil, also known as Tulsi, is valued for its adaptogenic properties, helping the body manage stress and promoting a calming effect on the nervous system.

Common Name (PL)
Święta bazylia, Tulsi
Scientific Name
Ocimum sanctum
Key Benefits
Helps manage stress, promotes calmness, supports immune function
Traditional Use
Ayurvedic medicine for stress relief, immune support, and overall well-being
Forms
Leaves, teas, extracts, capsules
Considerations
May interact with certain medications. Consult a healthcare professional.
Holy basil plant Holy basil leaves Holy basil tea Holy basil capsules

Kluczowe korzyści wynikające z używania adaptogenów

  1. Zmniejszenie Stresu i Lęku: Adaptogeny pomagają obniżyć poziomy kortyzolu i zwiększają poczucie spokoju. Są cennym narzędziem, które można wykorzystać do naturalnego obniżenia stresu i lęku.
  2. Zwiększona Energia i Wytrzymałość: W odróżnieniu od stymulantów, adaptogeny zapewniają trwały zastrzyk energii i ogólną poprawę witalności.
  3. Poprawiona Funkcja Poznawcza: Adaptogeny mogą zwiększyć klarowność umysłu, koncentrację oraz wydajność poznawczą, pomagając pozostać czujnym i skupionym.
  4. Lepsza Funkcja Układu Immunologicznego: Wiele adaptogenów posiada właściwości immunomodulujące, wspierając układ odpornościowy w walce z infekcjami i chorobami.
  5. Równowaga Hormonalna: Adaptogeny mogą pomóc w regulacji fluktuacji hormonalnych, zwłaszcza u kobiet, oferując ulgę w przypadku objawów związanych z PMS i menopauzą.
  6. Wydajność Fizyczna: Sportowcy i entuzjaści fitnessu często sięgają po adaptogeny, aby poprawić wytrzymałość, regenerację i ogólną wydajność fizyczną.

Popularne Adaptogeny i Ich Korzyści

  1. L-Theanina: Spokój w Filiżance

L-Theanina, znajdująca się w liściach herbaty, to uspokajający adaptogen, który promuje relaks bez wywoływania senności. Ten aminokwas wzmacnia fale mózgowe alfa, prowadząc do stanu czujnego spokoju. Dzięki wspieraniu spokojnego i skupionego umysłu, L-Theanina doskonale równoważy chaos współczesnego życia.

  1. Grzyb Lion’s Mane: Odżywienie Umysłu

Grzyb Lion’s Mane, szanowany jako przysmak kulinarnej kuchni, to nie tylko smakowita przyjemność. To wzmacniacz poznawczy z potencjalnymi efektami neuroprotekcyjnymi. Badania sugerują, że Lion’s Mane wspiera zdrowie mózgu poprzez stymulację produkcji czynnika wzrostu nerwów (NGF), przyczyniając się do poprawy pamięci, koncentracji i ogólnej funkcji poznawczej.

  1. Grzyb Cordyceps Militaris: Wyzwolona Energia

Wyobraź sobie grzyba z wysokogórskich obszarów, który ma zdolność do zwiększenia energii i wytrzymałości. Cordyceps Militaris od dawna jest stosowany w celu wspierania wytrzymałości i witalności. Poprzez zwiększanie wykorzystania tlenu i produkcji ATP, Cordyceps Militaris może podnieść wydajność fizyczną i ogólny poziom energii.

  1. Cynk: Sojusznik Układu Immunologicznego

Choć nie jest tradycyjnym adaptogenem, cynk to ważny minerał, który odgrywa rolę w funkcjonowaniu układu immunologicznego i reakcji na stres. Pomaga regulować hormony stresu i wspiera obronę układu odpornościowego przed infekcjami. Odpowiednie poziomy cynku przyczyniają się do silnego mechanizmu obronnego przed stresem.

Podsumowanie

W świecie, który wymaga od nas więcej niż kiedykolwiek, adaptogeny stanowią most do równowagi i witalności. Spokój skupienia L-Theaniny, intelektualne objęcie Grzyba Lion’s Mane, energetyczne umiejętności Cordyceps Militaris i wsparcie immunologiczne cynku wspólnie definiują zarządzanie stresem. Podróż do holistycznego dobrostanu obejmuje przyję


Agnieszka
Agnieszka

Urodzona w Krakowie, studiowała i mieszkała w Berlinie, obecnie mieszka w Warszawie. Z wykształcenia architekt, a obecnie scenograf. Pasjonuje się wodą, oceanem i śnieżnymi, górskimi zimami. Bardzo powolna rano, bardzo szybka wieczorem. Miłośniczka dobrego designu i lwów, od lat poszukująca harmonii.

By Agnieszka


Zostaw opinię


Brak opinii :( Dodaj jakąś jako pierwszy!

Kategorie wpisów

Tagi wpisów

Dołącz do naszego newslettera

Otrzymuj informacje o nowych produktach, kodach promocyjnych, limitowanych promocjach i wczesnym dostępie.

Dołącz do naszego newslettera

Otrzymuj informacje o nowych produktach, kodach promocyjnych, limitowanych promocjach i wczesnym dostępie.

Soplówka jeżowata

Soplówka jeżowata

Kordyceps

Kordyceps

Imbir

Imbir

Witamina C i wapń

Witamina C i wapń

Chmiel

Chmiel

L-Teanina

L-Teanina

Zgoda na pliki cookies...
shroom informujemy, że używamy plików cookie do prawidłowego działania naszej strony internetowej, a także do celów analitycznych i reklamowych. Dowiedz się więcej o tym, jak wykorzystujemy pliki cookie w naszej witrynie w Polityce plików cookies.